Koszty dochodzenia odszkodowania - opłata od pozwu, biegły, kancelaria i rozliczenie świadczenia

Z czego składają się koszty dochodzenia odszkodowania?

Koszty dochodzenia odszkodowania to suma opłaty od pozwu, wydatków na dowody, honorarium pełnomocnika i ryzyka zwrotu kosztów przeciwnikowi, charakteryzująca się zależnością od wartości przedmiotu sporu, liczby biegłych oraz wyniku procesu. Przy roszczeniu przekraczającym 20 000 zł opłata stosunkowa co do zasady wynosi 5% wartości sporu, maksymalnie 200 000 zł, zgodnie z art. 13 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.

Budżet postępowania przed Sądem Rejonowym w Olsztynie albo Sądem Okręgowym w Olsztynie nie sprowadza się do jednej kwoty. Trzeba oddzielić pieniądze wpłacane sądowi, wydatki na opinię biegłego sądowego, wynagrodzenie kancelarii oraz kwoty, które sąd może zasądzić tytułem kosztów procesu.

• Opłata od pozwu - jej wysokość wynika z ustawy i zależy przede wszystkim od wartości przedmiotu sporu.
• Zaliczka na opinię - sąd może zobowiązać stronę wnioskującą o dowód do wpłacenia kwoty potrzebnej na pracę biegłego sądowego.
• Dokumentacja prywatna - koszt może obejmować ekspertyzę techniczną, dokumentację medyczną, kosztorys naprawy albo tłumaczenie.
• Wynagrodzenie kancelarii - strony ustalają je w umowie jako stawkę stałą, godzinową, etapową albo model mieszany.
• Koszty zastępstwa procesowego - sąd rozlicza je według przepisów, a nie automatycznie według faktycznej faktury kancelarii.
• Ryzyko kosztowe - oddalenie całości albo części żądania może skutkować obowiązkiem zwrotu odpowiedniej części kosztów przeciwnika.

Co odróżnia opłatę, wydatek i honorarium?

Opłata od pozwu trafia do sądu, zaliczka finansuje określoną czynność dowodową, a honorarium stanowi wynagrodzenie kancelarii wynikające z umowy z klientem. Są to odrębne pozycje. Również koszty zastępstwa zasądzone w wyroku nie muszą odpowiadać honorarium rzeczywiście zapłaconemu pełnomocnikowi.

Pełny budżet sprawy powstaje dopiero po osobnym oszacowaniu opłat sądowych, dowodów, honorarium i ryzyka zwrotu kosztów przeciwnikowi.

Czy wygrana oznacza odzyskanie każdego wydatku?

Nie, wygrana nie zapewnia zwrotu wszystkich faktycznie poniesionych wydatków. Sąd ocenia wynik procesu, celowość kosztów oraz przepisy o wynagrodzeniu pełnomocnika; rozliczenie zależy więc od okoliczności konkretnej sprawy.

„Parafraza art. 98 Kodeksu postępowania cywilnego: strona przegrywająca zwraca przeciwnikowi koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.” - ustawodawca, Kodeks postępowania cywilnego, 1964

Mapa kosztów i wartość roszczenia

Mapa kosztów to zestawienie wariantu przedsądowego, ugodowego i procesowego, charakteryzujące się rozdzieleniem świadczenia głównego, odsetek, wydatków oraz honorarium. Wartość przedmiotu sporu ustala się według dochodzonego roszczenia pieniężnego, natomiast odsetek żądanych obok świadczenia głównego co do zasady nie dolicza się do tej wartości na podstawie art. 20 Kodeksu postępowania cywilnego.

W praktyce najwięcej nieporozumień rodzi jedna liczba wpisana bez wyjaśnienia. Kwota 100 000 zł może oznaczać samo zadośćuczynienie, sumę kilku roszczeń albo łączną wartość z odsetkami obliczonymi na określony dzień. Każdy składnik powinien mieć podstawę faktyczną, prawną i dowodową.

1. Świadczenie główne - należy osobno określić odszkodowanie za szkodę majątkową, zadośćuczynienie i ewentualną rentę.
2. Kwoty już wypłacone - trzeba odjąć świadczenia spełnione przez ubezpieczyciela albo inny podmiot odpowiedzialny.
3. Odsetki ustawowe za opóźnienie - należy ustalić ich podstawę, początkową datę naliczania oraz zmiany stopy procentowej.
4. Koszty przedsądowe - trzeba ocenić, czy ekspertyza, kosztorys lub leczenie pozostają w związku ze zdarzeniem.
5. Wariant ugodowy - powinien wskazywać minimalną akceptowalną kwotę netto i zakres możliwego zrzeczenia się roszczeń.
6. Wariant procesowy - powinien obejmować opłatę, prawdopodobne zaliczki, czas postępowania oraz ryzyko częściowego oddalenia powództwa.

Jak oszacować wartość roszczenia przed pozwem?

Pierwszym krokiem jest rozpisanie każdego roszczenia w osobnym wierszu: podstawa, żądana kwota, wypłata dotychczasowa, dowód oraz sporny zakres. Dopiero takie zestawienie pozwala obliczyć wartość przedmiotu sporu i ocenić ryzyko procesowe.

Przykład: poszkodowany żąda 70 000 zł zadośćuczynienia i 12 000 zł zwrotu kosztów leczenia, lecz ubezpieczyciel wypłacił już 20 000 zł zadośćuczynienia oraz 4 000 zł kosztów. Przed analizą odsetek pozostaje 58 000 zł roszczenia głównego. Nie oznacza to jeszcze, że sąd zasądzi tę kwotę. Wynik zależy od dokumentacji, związku przyczynowego, oceny krzywdy i opinii biegłych.

Z mojej praktyki wynika, że nadmierne zawyżenie żądania nie tworzy przewagi negocjacyjnej. Może natomiast podnieść opłatę od pozwu i zwiększyć część kosztów obciążających powoda po częściowym oddaleniu roszczenia.

Jak przygotować wariant reklamacyjny i ugodowy?

Najpierw należy zgromadzić dokumenty i skierować precyzyjne wezwanie do zapłaty odszkodowania, wskazując kwotę, podstawę odpowiedzialności, dowody i termin zapłaty. Etap reklamacyjny może ujawnić stanowisko ubezpieczyciela bez ponoszenia kosztów pełnego procesu.

Przykładowo prywatny kosztorys samochodu może wykazać różnicę między kalkulacją ubezpieczyciela a rynkowym kosztem naprawy. W sprawie osobowej podobną funkcję pełnią historia leczenia, rachunki za rehabilitację, zaświadczenia o niezdolności do pracy i dokumenty pokazujące utracony dochód.

Rzetelna wartość roszczenia wynika z dokumentów i reguł odpowiedzialności, a nie z najwyższej kwoty możliwej do wpisania w pozwie.

Opłata sądowa i wydatki dowodowe

Opłata sądowa i wydatki dowodowe to publicznoprawne koszty uruchomienia oraz prowadzenia postępowania, charakteryzujące się ustawową podstawą, możliwością żądania zaliczek i końcowym rozliczeniem w orzeczeniu. Według art. 13 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych przy roszczeniu ponad 20 000 zł pobiera się co do zasady 5% wartości przedmiotu sporu, nie więcej niż 200 000 zł.

Dla roszczeń do 20 000 zł ustawa przewiduje opłaty stałe zależne od przedziału wartości sporu. Przed wniesieniem pozwu trzeba sprawdzić aktualne brzmienie ustawy. Stan prawny, progi opłat, stawki kosztów zastępstwa oraz wysokość odsetek mogą się zmieniać.

Wartość przedmiotu sporu	Opłata według art. 13 ustawy	Przykład
Do 500 zł	30 zł	Roszczenie 450 zł oznacza opłatę 30 zł.
Ponad 500 zł do 1 500 zł	100 zł	Roszczenie 1 200 zł oznacza opłatę 100 zł.
Ponad 1 500 zł do 4 000 zł	200 zł	Roszczenie 3 500 zł oznacza opłatę 200 zł.
Ponad 4 000 zł do 7 500 zł	400 zł	Roszczenie 6 000 zł oznacza opłatę 400 zł.
Ponad 7 500 zł do 10 000 zł	500 zł	Roszczenie 9 000 zł oznacza opłatę 500 zł.
Ponad 10 000 zł do 15 000 zł	750 zł	Roszczenie 14 000 zł oznacza opłatę 750 zł.
Ponad 15 000 zł do 20 000 zł	1 000 zł	Roszczenie 18 000 zł oznacza opłatę 1 000 zł.
Ponad 20 000 zł	5%, maksymalnie 200 000 zł	Roszczenie 80 000 zł oznacza co do zasady opłatę 4 000 zł.

Dane wymagają kontroli w aktualnym tekście ustawy bezpośrednio przed złożeniem pozwu. Podane przykłady nie uwzględniają szczególnych zasad właściwych dla niektórych rodzajów postępowań.

Kiedy sąd żąda zaliczki na biegłego?

Sąd żąda zaliczki zwykle po dopuszczeniu dowodu wymagającego wydatku, wyznaczając stronie kwotę i termin wpłaty. Brak jednej taryfy: koszt biegłego sądowego zależy od specjalności, zakresu tezy dowodowej, liczby akt, badań oraz czasu pracy.

W sprawie po wypadku komunikacyjnym potrzebny może być biegły z rekonstrukcji zdarzeń, techniki samochodowej albo medycyny. Spór o trwałe następstwa urazu może wymagać opinii ortopedy, neurologa i psychiatry. Kilka specjalności oznacza zwykle kilka opinii lub opinię zespołową, a zatem wyższy budżet.

• Opinia medyczna - zakres wydatku zależy między innymi od badania poszkodowanego i objętości dokumentacji leczenia.
• Rekonstrukcja wypadku - koszt może wzrosnąć, gdy biegły analizuje monitoring, ślady, fotografie i dane pojazdów.
• Wycena nieruchomości - rzeczoznawca bada stan, położenie, dokumenty i materiał porównawczy.
• Opinia uzupełniająca - dodatkowy wydatek może powstać po zgłoszeniu uzasadnionych zarzutów do pierwszej opinii.
• Tłumaczenie dokumentów - koszt zależy od języka, liczby stron i potrzeby skorzystania z tłumacza przysięgłego.
• Świadek - należności mogą obejmować zwrot kosztów podróży, noclegu i utraconego zarobku na zasadach ustawowych.

Nie istnieje uniwersalna cena opinii biegłego; realny wydatek wyznacza zakres zlecenia ustalony przez sąd.

Jak uzyskać zwolnienie od kosztów sądowych?

Pierwszym krokiem jest złożenie wniosku wraz z urzędowym oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania. Osoba fizyczna powinna wykazać, że nie może ponieść kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.

Sąd może przyznać zwolnienie całkowite albo częściowe. Analizuje nie tylko miesięczny dochód, lecz także oszczędności, nieruchomości, stałe wydatki, zadłużenie oraz sytuację osób pozostających we wspólnym gospodarstwie. Samo przekonanie, że opłata jest wysoka, nie wystarcza.

„Parafraza art. 102 ustawy: zwolnienia może domagać się osoba, która nie jest w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.” - ustawodawca, ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, 2005

Wynagrodzenie kancelarii

Wynagrodzenie kancelarii to umowna zapłata za analizę, negocjacje i reprezentację, charakteryzująca się zakresem czynności, wybranym modelem rozliczenia oraz zasadami naliczania VAT i wydatków. Nie istnieje jedna ustawowa cena prowadzenia sprawy odszkodowawczej; wycena zależy od dokumentów, wartości żądania, liczby stron i przewidywanych dowodów.

Umowa powinna wskazywać, czy cena obejmuje postępowanie reklamacyjne, pozew, rozprawy, opinię do zarzutów biegłego, apelację oraz egzekucję. Pozwala to porównać oferty na podstawie zakresu, a nie tylko pierwszej kwoty.

• Zakres zlecenia - umowa powinna wymieniać czynności objęte wynagrodzeniem i wyłączenia wymagające osobnego zlecenia.
• VAT - dokument powinien jednoznacznie wskazywać, czy podana cena jest kwotą netto, czy brutto.
• Wydatki dodatkowe - trzeba ustalić zasady rozliczania dojazdów, przesyłek, tłumaczeń i prywatnych ekspertyz.
• Apelacja - strony powinny przesądzić, czy postępowanie przed sądem drugiej instancji obejmuje pierwotna stawka.
• Koszty zastępstwa - umowa powinna określać, komu przypada kwota zasądzona przez sąd i jak wpływa na rozliczenie klienta.
• Success fee - definicja sukcesu musi wskazywać podstawę procentu, moment zapłaty oraz sposób traktowania odsetek i kosztów.

Czym różni się stawka stała, godzinowa i success fee?

Stawka stała określa cenę za ustalony zakres, godzinowa rozlicza rzeczywisty czas pracy, a success fee wiąże część honorarium z precyzyjnie zdefiniowanym rezultatem. W praktyce spotyka się także rozliczenie etapowe oraz połączenie opłaty podstawowej z premią za wynik.

Model	Sposób rozliczenia	Główne pytanie przed podpisaniem umowy
Stały	Jedna kwota za określony etap lub całe postępowanie	Czy obejmuje rozprawy, zarzuty do opinii i apelację?
Godzinowy	Stawka pomnożona przez udokumentowany czas pracy	Jak kancelaria raportuje czas i czy obowiązuje limit budżetu?
Etapowy	Osobna kwota za reklamację, pozew, pierwszą instancję i apelację	Kiedy rozpoczyna się kolejny płatny etap?
Success fee	Procent albo kwota należna po wystąpieniu umówionego rezultatu	Czy podstawą jest kapitał, cała wpłata, odsetki czy oszczędność?

Jak powinna brzmieć definicja sukcesu?

Definicja powinna wskazywać konkretny rezultat i podstawę rachunku, na przykład kwotę świadczenia głównego faktycznie otrzymaną przez klienta. Trzeba rozstrzygnąć, czy procent obejmuje odsetki, koszty procesu, wcześniejsze wypłaty oraz świadczenie uzyskane w ugodzie.

Przykład: ubezpieczyciel płaci 60 000 zł kapitału, 8 000 zł odsetek i 5 400 zł kosztów procesu. Jeżeli umowa mówi jedynie o procencie „od uzyskanej kwoty”, powstaje pole do sporu. Precyzyjna umowa nazywa każdy składnik osobno.

Success fee nie jest częścią odszkodowania z mocy prawa, lecz elementem umownego wynagrodzenia kancelarii. Zasady opisuje umowa, dlatego przed jej podpisaniem należy omówić ile kosztuje pomoc radcy prawnego na każdym możliwym etapie.

Rozliczenie wyniku i ryzyko ekonomiczne

Rozliczenie wyniku to zestawienie świadczenia głównego, odsetek, zwrotu kosztów i honorarium, charakteryzujące się zależnością od sentencji orzeczenia, proporcji wygranej oraz umowy z kancelarią. Zgodnie z art. 100 Kodeksu postępowania cywilnego częściowe uwzględnienie żądań może prowadzić do wzajemnego zniesienia lub stosunkowego rozdzielenia kosztów.

Wyrok zasądzający pieniądze nie odpowiada jeszcze na pytanie, ile klient otrzyma netto. Trzeba przeczytać sentencję, rozliczyć każdą wpłatę oraz sprawdzić postanowienie o kosztach. Dopiero potem stosuje się postanowienia umowy z kancelarią.

1. Kapitał - należy ustalić, jaka część wpłaty stanowi odszkodowanie, zadośćuczynienie albo rentę.
2. Odsetki - trzeba sprawdzić okres naliczania, właściwą stopę oraz każdą zmianę tej stopy.
3. Koszty procesu - należy odczytać, jaką kwotę zasądził sąd i kto jest jej wierzycielem.
4. Wydatki tymczasowe - trzeba zweryfikować zwrot niewykorzystanej zaliczki albo obowiązek dopłaty.
5. Honorarium podstawowe - należy rozliczyć je według faktur i harmonogramu przewidzianego w umowie.
6. Premia za wynik - można ją naliczyć dopiero po zastosowaniu uzgodnionej definicji sukcesu.

Kto ponosi koszty po zakończeniu sprawy?

Co do zasady strona przegrywająca zwraca przeciwnikowi niezbędne i celowe koszty, ale przy częściowej wygranej sąd może rozdzielić je proporcjonalnie. Może też zastosować wyjątki przewidziane w Kodeksie postępowania cywilnego, zależnie od przebiegu i okoliczności sprawy.

Przykład: powód dochodzi 100 000 zł, a sąd zasądza 60 000 zł. Taki wynik nie oznacza automatycznie zwrotu 100% kosztów. Sąd może potraktować powoda jako wygrywającego w 60%, rozliczyć wydatki obu stron i obciążyć go odpowiednią częścią kosztów przeciwnika.

Częściowa wygrana może oznaczać częściowe obciążenie kosztami, nawet gdy powód otrzyma znaczne świadczenie. Ostateczny rachunek zależy od decyzji sądu oraz konkretnych wydatków wykazanych w aktach.

Jak rozliczyć odsetki, koszty i wypłacone świadczenie?

Najpierw trzeba przypisać każdą wpłatę do kapitału, odsetek albo zwrotu kosztów na podstawie tytułu przelewu, decyzji ubezpieczyciela, ugody lub wyroku. Następnie należy zastosować reguły zaliczenia zapłaty oraz postanowienia umowy z kancelarią.

Kodeks cywilny reguluje zarówno naprawienie szkody, jak i odsetki za opóźnienie. Wysokość odsetek ustawowych za opóźnienie może się zmieniać, dlatego obliczenie powinno uwzględniać kolejne okresy obowiązywania poszczególnych stawek, a nie jedną stopę dla całej wieloletniej sprawy.

„Parafraza art. 481 Kodeksu cywilnego: gdy dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia.” - ustawodawca, Kodeks cywilny, 1964

Kiedy ugoda jest ekonomicznie korzystniejsza od procesu?

Ugoda jest ekonomicznie korzystniejsza wtedy, gdy jej wartość netto przewyższa realistycznie skorygowaną wartość dalszego procesu po odjęciu kosztów, czasu i ryzyka. Nie decyduje sama kwota nominalna; znaczenie mają termin zapłaty, zakres zrzeczenia oraz koszty już poniesione.

Przykład: propozycja 75 000 zł płatna w 14 dni może być racjonalna wobec żądania 100 000 zł, jeśli proces wymaga trzech opinii, potrwa dłużej i istnieje istotne ryzyko zasądzenia 60 000 zł. Inaczej wygląda sytuacja, gdy dokumentacja mocno wspiera wyższe roszczenie, a ugoda obejmuje szerokie zrzeczenie przyszłych roszczeń rentowych.

• Kwota netto - porównanie powinno uwzględniać honorarium, podatki, wydatki oraz sposób rozliczenia success fee.
• Termin zapłaty - konkretna płatność w krótkim terminie ma inną wartość ekonomiczną niż niepewne świadczenie po kilku latach.
• Zakres zrzeczenia - ugoda może zamykać także roszczenia, których skutki ujawnią się później.
• Ryzyko dowodowe - rozbieżność opinii medycznych lub technicznych wpływa na realną wartość oczekiwaną procesu.
• Ryzyko kosztowe - częściowe oddalenie może ograniczyć zwrot kosztów i uruchomić obowiązek zapłaty przeciwnikowi.
• Wykonalność - sytuacja majątkowa dłużnika może mieć większe znaczenie niż nominalna wysokość przyszłego wyroku.

Ugoda odszkodowawcza nie jest z natury lepsza ani gorsza od wyroku; jej opłacalność zależy od kwoty netto, ryzyka, czasu i treści zrzeczenia. Przed podpisaniem warto przeanalizować ugodę w sprawie o odszkodowanie wraz z dokumentacją szkody.

Najczęściej zadawane pytania

Jak obliczyć opłatę od pozwu o odszkodowanie?

Najpierw ustala się wartość przedmiotu sporu, a następnie stosuje aktualny art. 13 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Dla roszczenia przekraczającego 20 000 zł opłata wynosi co do zasady 5%, maksymalnie 200 000 zł; przed złożeniem pozwu trzeba sprawdzić aktualny tekst ustawy i przepisy szczególne.

Ile kosztuje biegły sądowy?

Nie ma jednej kwoty właściwej dla każdej opinii. Sąd ustala zaliczkę, a końcowe wynagrodzenie zależy od specjalności, nakładu pracy, zakresu pytań, objętości dokumentacji i potrzeby sporządzenia opinii uzupełniającej.

Czy przegrany zawsze zwraca wszystkie koszty?

Nie, zwrot obejmuje koszty uznane za niezbędne i celowe, rozliczone według Kodeksu postępowania cywilnego. Przy częściowym uwzględnieniu powództwa sąd może rozdzielić koszty proporcjonalnie albo je wzajemnie znieść.

Czy success fee jest częścią odszkodowania?

Nie, success fee stanowi umowne wynagrodzenie kancelarii, a nie składnik odszkodowania przyznawany automatycznie przez sąd. Umowa powinna określać procent, podstawę naliczenia, moment wymagalności oraz traktowanie odsetek i kosztów procesu.

Czy koszt prywatnej opinii można odzyskać?

To zależy od jej celowości, potrzeby i związku z dochodzeniem roszczenia. Prywatny kosztorys albo ekspertyza nie podlegają automatycznemu zwrotowi; strona powinna wykazać, dlaczego dokument był potrzebny do ustalenia odpowiedzialności lub wysokości szkody.

Czy zwolnienie od kosztów obejmuje honorarium kancelarii?

Nie, sądowe zwolnienie od kosztów nie oznacza automatycznie zwolnienia z zapłaty wynagrodzenia wybranej kancelarii. Strona może odrębnie wnioskować o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, jeżeli spełnia przesłanki przewidziane w Kodeksie postępowania cywilnego.

Czy ugoda zawsze obniża koszty?

Nie, choć może ograniczyć dalsze opłaty, czas oraz potrzebę przeprowadzania kolejnych dowodów. Trzeba policzyć kwotę netto, koszty już poniesione, honorarium kancelarii i wartość roszczeń objętych zrzeczeniem.

Czy odsetki zwiększają wartość przedmiotu sporu?

Odsetek dochodzonych obok świadczenia głównego co do zasady nie wlicza się do wartości przedmiotu sporu, zgodnie z art. 20 Kodeksu postępowania cywilnego. Innej analizy może wymagać sytuacja, w której skapitalizowane odsetki stają się samodzielnym roszczeniem, dlatego sposób sformułowania pozwu należy ocenić indywidualnie.

Źródła i literatura

Poniższe akty prawne stanowią podstawę przedstawionych zasad. Przed wniesieniem pozwu należy sprawdzić ich aktualne teksty jednolite, przepisy przejściowe oraz rozporządzenia Ministerstwa Sprawiedliwości obowiązujące w dniu podejmowania czynności.

Jakie akty regulują opłaty i wydatki?

Podstawowym źródłem jest ustawa z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Reguluje ona między innymi opłatę od pozwu, zaliczki, wydatki oraz przesłanki zwolnienia osoby fizycznej od kosztów.

Jakie przepisy regulują wynik procesu i odsetki?

Kodeks postępowania cywilnego określa wartość przedmiotu sporu i zasady rozliczenia kosztów, a Kodeks cywilny reguluje materialne podstawy odpowiedzialności odszkodowawczej oraz odsetki za opóźnienie. Treść właściwych przepisów trzeba odnieść do rodzaju szkody, podmiotu odpowiedzialnego i treści żądania.

1. Ustawa z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Internetowy System Aktów Prawnych.
2. Ustawa z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Internetowy System Aktów Prawnych.
3. Ustawa z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Internetowy System Aktów Prawnych.
4. Akty wykonawcze dotyczące opłat za czynności radców prawnych - Ministerstwo Sprawiedliwości.
5. Informacje organizacyjne dotyczące sądów w Olsztynie - Sąd Rejonowy w Olsztynie oraz Sąd Okręgowy w Olsztynie.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej radcy prawnego ani adwokata. Wysokość roszczenia, opłat, wydatków i ryzyka kosztowego zależy od okoliczności konkretnej sprawy oraz aktualnego stanu prawnego. W celu analizy dokumentów i przygotowania wariantów rozliczenia można skontaktować się z kancelarią radcy prawnego Rafała Burakowskiego w Olsztynie.